Exit mediation
MfN-registermediator
Specialisatie arbeidsmediation
Juridische achtergrond
Wanneer afscheid onderdeel van het gesprek wordt
Een VSO of beëindiging is ter sprake gekomen
Er ligt een voorstel of partijen willen onderzoeken of beëindiging van het dienstverband bespreekbaar is.
De arbeidsmediation verandert van richting
Tijdens arbeidsmediation ontstaat bij beide partijen ruimte om een mogelijke beëindiging te onderzoeken.
De samenwerking is ernstig beschadigd
Partijen twijfelen of voortzetting van de arbeidsrelatie nog werkbaar of wenselijk is.
Ziekte of re-integratie speelt mee
Een mogelijke beëindiging komt ter sprake terwijl ook verzuim of re-integratie aan de orde is.
Er is behoefte aan duidelijkheid over een mogelijke afronding
Partijen willen zorgvuldig onderzoeken of zij tot afspraken over beëindiging kunnen komen.
Exit mediation is geen vooraf bepaald eindpunt
Mediation begint open. Partijen onderzoeken wat er speelt, wat voor hen belangrijk is en welke mogelijkheden er nog zijn.
Soms ontstaat tijdens dat proces het inzicht dat voortzetting van de samenwerking niet meer gewenst is. Alleen als beide partijen die richting willen onderzoeken, kan beëindiging onderdeel van het gesprek worden.
Exit mediation is dus geen losstaand product naast arbeidsmediation. Het is een mogelijke richting die binnen een mediation kan ontstaan.
Aan het begin staat niet vast dat partijen uit elkaar gaan. Eerst wordt onderzocht wat er speelt, welke belangen en zorgen er zijn en welke mogelijkheden partijen zelf willen verkennen.
Soms blijkt gaandeweg dat herstel van de samenwerking niet meer voor de hand ligt. Als beide partijen daar ruimte voor zien, kan een mogelijke beëindiging onderdeel van de mediation worden.
De mediator stuurt niet op vertrek en bepaalt ook niet dat beëindiging de beste oplossing is. Partijen beslissen zelf of zij hierover in gesprek willen gaan.
Als beëindiging wordt onderzocht, gaat het niet alleen over geld of een einddatum. Partijen bepalen zelf welke behoeften, zorgen en voorwaarden zij willen bespreken en welke afspraken voor hen nodig zijn.
De rol van adviseurs bij exit mediation
Bij een mogelijke beëindiging spelen vaak juridische en financiële belangen. Partijen kunnen daarom een advocaat, jurist of andere adviseur betrekken bij het beoordelen van voorstellen en mogelijke afspraken.
De mediator en de adviseurs hebben ieder een andere rol. Als mediator begeleid ik het mediationproces en geef geen juridisch advies.
Partijen kunnen zich zelfstandig laten adviseren over hun rechtspositie en de gevolgen van mogelijke afspraken.
Als partijen dat willen, kunnen adviseurs tijdens het traject een rol krijgen bij voorstellen, onderhandelingen of het vastleggen van afspraken. Partijen maken afspraken over onder meer de geheimhouding.
Wanneer kan exit mediation passend zijn?
Exit mediation kan passend zijn wanneer beide partijen bereid zijn om een mogelijke beëindiging van het dienstverband serieus te onderzoeken. Het is niet nodig dat zij het al eens zijn over vertrek of over de voorwaarden daarvan.
Wel moet er aan beide kanten ruimte zijn om die mogelijkheid te bespreken. De mediator bepaalt niet dat beëindiging de oplossing is en stuurt daar niet op.
Ruimte om te onderzoeken wat er nodig is
Ook wanneer een mogelijke beëindiging centraal komt te staan, ligt de uitkomst niet vooraf vast. Partijen onderzoeken welke belangen en zorgen een rol spelen, welke onderwerpen zij willen bespreken en welke afspraken voor hen mogelijk zijn. De inhoudelijke keuzes blijven bij partijen zelf.
Exit mediation tijdens ziekte
Komt een mogelijke beëindiging ter sprake terwijl een werknemer ziek is, dan vraagt dat extra zorgvuldigheid. Ziekte, re-integratie en de mogelijke gevolgen van beëindiging kunnen dan naast het arbeidsconflict een rol spelen.
Hoe verloopt mediation als een mogelijke exit wordt onderzocht?
Eerste contact
Kort telefonisch overleg over wat er speelt en of mediation op dit moment passend is.
Afzonderlijke voorgesprekken
Gezamenlijk gesprek
Onder begeleiding wordt besproken wat er speelt, welke belangen er zijn en waar ruimte zit.
Vervolg en eventuele afspraken
Afspraken worden vastgelegd, of partijen bepalen zelf welke vervolgstap zij willen zetten.
Wat kan exit mediation duidelijk maken?
Exit mediation biedt geen garantie dat partijen tot overeenstemming komen. Wat het wel kan doen, is ruimte bieden om zorgvuldig te onderzoeken welke richting en welke afspraken voor partijen bespreekbaar zijn. Dat kan inzicht geven in:
- welke belangen en zorgen achter de standpunten liggen;
- of beëindiging daadwerkelijk een richting is die beide partijen willen onderzoeken;
- welke onderwerpen voor partijen belangrijk zijn bij een mogelijke afronding;
- waar overeenstemming mogelijk is en waar verschillen blijven bestaan;
- welke vervolgstappen partijen zelf willen zetten.
Onafhankelijke begeleiding
Ik ben Marcel Schroevers, MfN-registermediator met een specialisatie in arbeidsmediation. Met een achtergrond als advocaat en bestuurlijke ervaring ben ik gewend aan situaties waarin belangen, verhoudingen en formele kaders door elkaar lopen. In mediation kies ik geen kant: ik begeleid het gesprek en bewaak de zorgvuldigheid van het proces.
Conflict tussen collega’s en mediation
Wat is exit mediation?
Exit mediation is mediation waarin een mogelijke beëindiging van het dienstverband onderwerp van gesprek is. Die richting kan vanaf het begin aan de orde zijn, maar ook tijdens een arbeidsmediation ontstaan.
Moeten werkgever en werknemer vooraf al hebben besloten om uit elkaar te gaan?
Nee. De uitkomst van mediation staat vooraf niet vast. Een mogelijke beëindiging kan tijdens het traject bespreekbaar worden als beide partijen daarvoor ruimte zien.
Wat als één partij geen beëindiging wil onderzoeken?
Dan kan beëindiging niet als gezamenlijke oplossing worden opgelegd. Partijen bepalen zelf welke onderwerpen en mogelijkheden zij binnen mediation willen onderzoeken.
Kan exit mediation ook tijdens ziekte?
Ja. Ook tijdens ziekte kan een mogelijke beëindiging onderwerp van mediation worden. Omdat ziekte en re-integratie dan eveneens een rol kunnen spelen, vraagt dat extra zorgvuldigheid.
Is een advocaat of jurist nodig?
Partijen bepalen zelf of zij een adviseur willen inschakelen. Bij een mogelijke beëindiging kunnen partijen zich juridisch laten adviseren over hun rechtspositie en de gevolgen van eventuele afspraken. De adviseur is ook gebonden aan de geheimhouding.
Eindigt exit mediation altijd met een vaststellingsovereenkomst?
Nee. Alleen als partijen overeenstemming bereiken en hun afspraken over beëindiging willen vastleggen, kan een vaststellingsovereenkomst volgen.
Is exit mediation vertrouwelijk?
Ja. Vooraf sluiten partijen een mediationovereenkomst waarin onder andere afspraken over vertrouwelijkheid worden gemaakt.